- 5 gün önce
Uluslararası sistem yeni bir kırılmanın eşiğinde mi? Münih Güvenlik Konfreansı'ndan küresel dengeleri değiştirecek hangi mesajlar çıktı? Büyük güç rekabeti, dünyayı yeni bir bloklaşmaya mı sürüklüyor? ABD-İran arasında olası bir çatışmanın bölgesel ve küresel sonuçları ne olur? Türkiye, küresel krizlerde aktif barış diplomasisiyle nasıl bir rol üstleniyor? Yapay zeka ve otonom sistemler savaşların şeklini nasıl dönüştürüyor? Hakan Çelik sordu; Prof. Dr. Ali Murat Kırık ve Prof. Dr. Özden Zeynep Oktav cevapladı.
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:28İzlediğiniz için teşekkürler.
00:30Amerika Birleşik Devletleri son dönemin en büyük yığınağını yaptı.
00:33Bu bölgeye İran'a bir saldırı an meselesi gibi görünüyor.
00:37Eğer son anda bir plan ve program değişikliği olmazsa Prof. Dr. Zeynep Özden Oktav Hoca bizimle birlikte Medeniyet Üniversitesi Uluslararası
00:46İşçiler Bölüm Başkanı ve Prof. Dr. Ali Murat Kırık da bizimle birlikte Marmara Üniversitesi'nde İletişim Fakültesi'nde Görsel İletişim
00:54Ana Bilim Dalı Başkanı.
00:56Hoş geldiniz.
00:56Hoş bulduk.
00:57Ali Murat Hoca bugün annesiyle beraber geleneğe tanıştık ve çok mutlu olduk.
01:01Sağ olun.
01:01Teşekkür ederim.
01:03Şimdi ABD Başkanı Trump'ın bir mesajı var.
01:05Onunla başlamak istiyorum.
01:07İzleyelim değerli izleyiciler.
01:10Hakan, I like CNN Turk.
01:12Thank you Mr. President.
01:14It's very good.
01:15We appreciate that.
01:16Hey Hakan, I like CNN Turk.
01:18Thank you Mr. President.
01:20It's very good.
01:21We appreciate that.
01:22Hey Hakan, I like CNN Turk.
01:24Thank you Mr. President dedik ve gerçekten yapay zekanın görsel alanda neler yapabildiğini, insan sesini taklit etmek, görüntüler, özellikle görüntüler
01:38konusunda çok çarpıcı bir aşamaya gelindi.
01:40Şimdi dış politika ve teknoloji de bu kadar iç içe geçince gerçekten ilginç bir noktaya gelindi.
01:47Evet.
01:47Ali Murat Hocam ne diyorsunuz?
01:49Trump'ın mesajına.
01:50Trump'ın mesajına da çok şok oldum.
01:53Bir de üstüne biliyorsunuz uzaylılarla ilgili belgeleri açıklayacağını söylemiş.
01:56Şimdi arkadaşlar.
01:57Bir de o var.
01:57Evet.
01:58Bir de ona bak.
01:59Sesi açalım mı lütfen?
02:00Evet.
02:17Şimdi bu da ABD başkanları enteresan bir şekilde bir UFO ve dünya dışı yaratıklar meselesine girdiler.
02:25Evet.
02:26Çok eski bir hikayedir.
02:27Efendim UFO'lar var mıdır, uzayda başka canlılar, akıllı varlıklar var mı tartışması hep vardır.
02:33Yani bu ama Amerikan başkanları da bu konuya girince Obama bir açıklama yaptı.
02:38Obama'nın açıklamasından sonra sanki böyle gerçekten UFO ve uzaylılar varmış gibi bir algı uyandırdı açıklaması.
02:46Sonra Trump bir açıklama yaptı.
02:48dedi ki derhal UFO'yla veya yabancı dışarıdan yani akıllı varlıklarla ilgili var ise eğer, neyse bu konu bununla ilgili
02:58belgeler açıklansın diye bir talimat verdi.
03:01Evet.
03:01Ne dersiniz?
03:03Siz inanır mısınız yani böyle bir şey olabilir diye düşünür müsünüz?
03:06Yani sayısız pilotlar, o kadar çok insan UFO'nun varlığına dair ifadelerde bulundular.
03:15Ben hiçbir şey olmaz demem.
03:17Yani hiçbir şey kesinlikle hayır deyip kestirip atmam.
03:21Kategorik reddiyeci değilsiniz.
03:22Hayır ben öyle bir reddiyeci değildim.
03:24Çünkü yıllardır uluslararası ilişkiler çalışıyoruz.
03:27Hiç olmayacak şeyler oluyor.
03:29Ama burada ben böyle bir açıklamayını kesinlikle bir şeyi örtmek için yapılabileceğini düşünüyorum.
03:35Gündem değiştirme gibi.
03:37Evet dikkatli başka yerlere çekmek, insanları bir oyalamak istendiğini düşünüyorum.
03:44Yoksa eğer ellerinde varsa ki bir belgeler bir Amerikan başkanı bilmeden ikinci dönemine başlamamıştır herhalde Trump'ın bu ikinci dönemi.
03:53Dolayısıyla tahminim benim bunu şimdi gündeme getiriyor ki herhalde bir halkı oyalaman, gündemi değiştirmek.
04:03Yani mesela ne olabilir?
04:05Amerika'da bir numaralı gündem konusu bu dava, Epstein davası veya dünya gündeminde de İran meselesi var.
04:12Ama bence Epstein davası çünkü Andrew'un tutuklanması işte belki de mahkum edilecek.
04:20Yani bu çok ciddi bir şey İngiltere için.
04:23Yani benim rüyamda görsem inanamayacağım şeyler, o fotoğraflar.
04:27Kraliyet ailesine hakikaten.
04:29Kralın kardeşi yani.
04:31Daha bunun ötesi var mı Hakan?
04:32İngiltere için ne kadar yüz karası bir şey.
04:34O zaman nasıl?
04:35Tutuklandı, fotoğrafları yayınlandı ve kraliyet ailesinden dışlandı ve bakalım daha neler olacak.
04:43Belki de tutuklanacak ve mahkumiyet tabii ki.
04:48Bu çok yüz kararçıcı.
04:49Yüz kızartıcı ve sadece hocam Prens Andrew da değil Amerika'da bu işlere girmeyen pek ünlü kalmamış gibi.
04:58Kalmamış.
04:58Yani bazı iddialar, bazı fotoğraflar.
05:01Klintan'a artık şaşırmıyorum.
05:02Çünkü Klintan'ın bugün senede biraz meraklı.
05:03Zaten o malofüs rezaleti vardı.
05:05Monika Lewis'ki skandalı.
05:06Monika Lewis'ki skandalı.
05:08Evet.
05:09Doğru.
05:09O şaşırtmıyor.
05:10Hilari de hiç beni şaşırtmadı.
05:12Kim Hilari?
05:13Hilari evet.
05:13O da çok ben derslerimde buradan açıkça söyleyeyim.
05:17Kaç senedir çok kriminal tipler bunlar.
05:20Öyle hani kötülemek için falan söylüyorum.
05:23Gerçeği yansıttığı için.
05:24şeylere baktığınızda Wikileaks belgelerine işte şimdiki bu belgelere baktığınızda yani bu hiç normal gözüken hani hanım hanımcık gözüken insanların aslında
05:38son derece kriminal tipler olduğunu görüyoruz.
05:41Dolayısıyla bunlar en tepelere geliyor.
05:42Haklısınız.
05:44Dolayısıyla UFO açıklamaları biraz bu konuları kapatmaya dönük diye mi düşünüyorsunuz?
05:47Bana ilk duyduğumda öyle geldi.
05:49Çünkü bu çok cerahatli bir konu yani Amerika'yı, İngiltere'yi, Anglo-Sakson dünyayı dünyadaki repütasyonunu en diplere indirdi.
05:59Nereye varacağı pek belli olmayan.
06:01Ben geçen hafta İngiltere Birleşik Krallık Başbakanı Starmer istifa edebilir diye bir iddia ortaya attım, görüş ortaya attım.
06:08Çünkü bile bile bir diplomatı Amerika'ya, Washington'a diplomat olarak yani Washington temsilcisi olarak, büyükelçisi olarak göndermesi bir büyük
06:17skandal.
06:18Çok fena.
06:19Evet, UFO'lar var mıdır size göre?
06:22Şimdi şöyle, NASA'nın dönem dönem böyle araştırma açıklamalarını hep duymuştuk, dinlemiştik.
06:28Bu sefer Trump'tan gelmesi gerçekten bence bu sefer Amerika'nın ciddi bir problemle karşı karşıya olduğunu, hatta kendisinin de bence
06:36büyük bir problemle karşı karşıya kaldığını gözlerine seriyor.
06:39Neden?
06:40Çünkü bu konuyu bu zamanda gündeme getirmek.
06:43Artık her taraf kaynıyor.
06:45Kazan kaynamış.
06:46Orta Doğu'da aynı durumlar var.
06:48Amerika sizin de ifade ettiğiniz gibi EPSA'nın belgeleriyle çalkalanıyor.
06:52Bunlar olurken bu gündemin ortaya çıkması biliyorsunuz işte bu gündem belirleme, gündem değiştirme kapsamında bizim de özellikle iletişimde çok çok
07:01üzerinde durduğumuz hususlardan bir tanesidir.
07:04Bir nevi aslında Trump burada bazı şeylerin içeri girmesini sağlıyor, bazı şeylerin dışarıda kalmasını sağlıyor ki o da eşik bekçiliği
07:11dediğimiz bir kavramla biliyorsunuz Kurt Levin'in kavramıyla açıklanır.
07:15Yani şu an gündemi tamamen değiştirip insanlara korku ve panik vermeye çalışıyor.
07:21Hatta şöyle düşünün bu biliyorsunuz Dünyalar Savaşı Orson Welles'in işte meşhur o da bence çok önemli hususlardan bir tanesidir.
07:30Radyoda bu piyes yapılıyor.
07:32İnsanlar zannediyor ki uzaylılar gelmiş.
07:35Amerika'nın bir de böyle geçmişte de 30-36'lı yıllarda filan hocam.
07:40Yani o zaman daha...
07:42Tabii tabii hocam aynen.
07:43Dolayısıyla hocam bu Amerika'nın genlerinde var.
07:46Yani bu uzaylı dediğimiz kavramla korkutmak bizde de eskiden derler de yemeğini yemezsen öcüler gelir seni yer filan diye.
07:53Bir anket yapısı Amerika'da bence yani ahalinin %50'si falan inanıyordur yani uzaylılar vardı diye belki daha fazladır yani.
08:00Çünkü bir de şöyle bir de sanal medyada da baktığınızda komplo teorileri yani uzaylı kavramları hikayeleri çok gider.
08:07Çok alıcısı var.
08:08Alıcısı çoktur.
08:09Çünkü niye siz merak ettiğiniz şeylere ilgi duyarsınız.
08:13Ve şimdi de bir Amerikan başkanının böyle bir konu öne getirmesi gündeme getirmesi bir anda tabii ki istersem ha tamam
08:20hepsini dediğimiz dosyalar bir kenara gitsin.
08:23Siz hepsini bırakın.
08:23Belki şu olacak uzaylı istilası olacak ve şu an insanlar dış dünyada da bu konuşulmaya başlandı.
08:30Trump ne demek istedi?
08:31Demek ki elinde belgeler var.
08:33Şu ana kadar saklanan neydi?
08:35Gizlenen neydi?
08:36Ben az önce bir kontrol ettim BBC'de dahil ciddi uluslararası yayın kuruluşları böyle bu kadar makaleler.
08:42Harkan hocam şöyle birkaç ay önce de bu Atlas 3'ı ile bizi çok oyaladılar.
08:48Geldi vurdu mu vuracak mı?
08:50Dünyaya yaklaşmaya başladı.
08:52Tarihler vermeye başladılar.
08:54Hatta bazı bilim insanları astronomi uzay bilimciler dediler ki Atlas 3'ı bir kuyruklu hızımı NASA inceliyor.
09:02NASA işte diyor ki bu çok ciddi bir tehlike oluşturabilir.
09:06Şimdi başı sıkışınca NASA üzerinden bu tarz açıklamaların gelmesi kusura bakmayın siyasette gündem değiştirme olarak.
09:12Bu arada tabi Epstein davası çok enteresan bir şekilde gidiyor.
09:16İzleyicilerimiz de tahmin ediyorum ki izliyorlardır önemli oranda.
09:19Dünyada sıçramadığı yer kalmadı sizin de ifade ettiğiniz gibi milyonlarca belge açıklandı Amerikan Adalet Bakanlığı tarafından.
09:28Bu iş nerelere varabilir acaba?
09:30Sizin bu konuda bir tahmininiz var mı?
09:32Şöyle söyleyelim tabi bu daha belgelerin bir kısmının açıklandı.
09:36Hatta Hakan Bey şöyle bir iddia da gündeme geldi.
09:39Epstein borsası oluşturulmuş.
09:41Yani bazı isimlerin isimlerin ön plana çıkmaması ya da o görüntülerin işte o içeriklerin öne çıkmaması için özellikle çok ciddi
09:51bir bedel ödetilerek ödenerek bu belgelerin saf dışı bırakıldığına dair iddialar da şu an dış basında Amerika'da şu an çalkalanıyor.
10:00Onu da söylemiş olalım yani aman benim ismim çıkmasın milyon dolarları vermeye razıyım şeklinde ki.
10:06Yani örtbas edilmesi.
10:08Evet örtbas etmek.
10:09Şimdi bu konu çok gündeme geldi ya dünya şu an konuşuyor.
10:12Hatta diyorlar ya işte İsrail'de gözüktü Epstein'i işte gördük ettik filan tıpkı uzaylılar gibi.
10:19Hani yaşıyor ölmedi.
10:20Yaşıyor ölmedi.
10:21Bazıları diyor ölmedi kalbimizde yaşıyor filan filan derler ya.
10:24Ama yani öyle bir rezalet bir adamın pek kimsenin kalbinde yaşamıyor olması lazım.
10:28Yani işte.
10:29Yani olaylar yani bir şaka değil bir ciddi suç teşkil eden küçük yaştaki çocuklar reşit olmayan kişiler de dahil.
10:37Ama sanal medyada öyle değil.
10:39Ha öyle mi?
10:40Sanal medyada onu yanında olan insanlar da var.
10:43O yüzden sanal medya çok ciddi bir suç.
10:45Kahramanlaştırma halimi var.
10:47Kahramanlaştırıp hatta işte bunu devlet adına istihbarat elde etme amacıyla yaptığını iddia edenler de var.
10:54Bunlar da var yani sanal.
10:55Ne dersiniz?
10:57Hoca enteresan bir şey söylüyor.
10:59Artık post-truth dedikleri döneme girdik.
11:01Neyin doğru neyin yanlış olduğunu anlayamadığımız.
11:03Gerçek ötesi yani.
11:04Evet gerçek ötesi bir dönem.
11:06Ben o hesapların mesela Epstein'i kullanan belli kesimler tarafından üretildiğini düşünüyorum.
11:14Yani hocam.
11:14Gerçek hesaplar olmuyor.
11:15Şöyle hocam.
11:17Mossa'da istihbarat aktarabilmek amacıyla da bunun yapıldığını söyleyen hatta devletin önemli kademelerinde işte siyasilerin bu sürecin içerisine girmesiyle beraber hocam
11:27aslında bir böyle onlara karşı bir tehdit şantaj oluşturup istihbarat toplam amacıyla yapıldığını söyleyenler de var yani en azından.
11:35Ya işte yani her şey karıştı ortalıkta o zaman.
11:39Atizi itizine karıştı diyor hocam.
11:41Onun için hiçbir şeye ne inanabileceğiz ne de inanmayacağız.
11:43Yani çok acayip bir döneme başladık.
11:47Doğru.
11:47Bence şöyle söylemek istiyorum.
11:51Sanal dünyaya yahut da işte bu sosyal medyaya çok güvenerek hiç bilgi üretmemek lazım.
11:58Yani kaynak göstermek çok önemli artık.
12:01Mesela kıyamet uçağı diye bir uçak bakın şimdi.
12:05Görüntüleri var.
12:06Görüntüleri sizde vardır.
12:08Putin'in.
12:09Putin'in.
12:10Uçağını kastediyorsunuz değil mi?
12:12Evet.
12:12Ama ne biliyorsunuz Lincoln gemisinin deniz altında denize çökmüş yani batmış halindeki şeyini yapay zeka ile üretilmiş fotoğrafını paylaştı X'de.
12:24Yani ona inansanız Amerikan uçak gemisi denizin dibini boylamış diyeceksiniz.
12:31Dolayısıyla çok zorlaştı artık sizin sektörünüz özellikle.
12:36Çok.
12:36İletişim sektörü.
12:39Çok çok zor.
12:40Bizim açımızdan da zor takipçiler, izleyiciler bakımından da işte az önce Trump'ın bana gönderdiği mesajı paylaştık izleyicilerimizle.
12:49Şimdi ona nasıl inanmayacaksınız?
12:50Ve yani öyle bir takım sesler ve görüntüler üretebilirsiniz ve ortaya çıkarabilirsiniz.
12:56Ve çok da zor değil bunları yapmak.
12:59İnsanları o nedenle sanal medyada insanlar karşılığına bir görüntü, bir bilgi, bir şey çıktığında otomatikman bu doğrudur dememeliler.
13:08İşte onu dememeliler.
13:09Mutlaka bunun doğruluğunu araştırmalılar.
13:11Çünkü çok tehlikeli ve kötü bir yere götürebilir.
13:14Bizim mesleğimiz açısından da çünkü biz binlerce haber ve fotoğrafla karşılaşıyoruz.
13:19Önümüze birçok şey geliyor.
13:20Bu doğru mudur değil midir?
13:21Bunun sağlamasını yapmak zorlu ve çok zor bazen.
13:23Ama sağlamasını yapmak da giderek artık zorlaşıyor.
13:27Size bir şey söyleyeyim mi?
13:29Bugün kredi kartıyla alışveriş yapmayayım, gerçek parayla yapayım deseniz olmuyor.
13:34Yani ben şu kredi kartından kurtulayım diye bir ara düşündüm.
13:38İyi fikir aslında.
13:39İstemiyorum gerçekten ama mümkün değil.
13:42Geçmiyor.
13:42Ama bir de tabii enflasyon oranını düşünecek olursunuz.
13:45Yani bir yere yemeğe gittiğinizde yanınızda iki kişi, üç kişi ödeme yapmak için böyle bir tomar parayla gitmek gerekiyor.
14:04Yani nakitsiz topluma geçmeniz demek çok daha fazla hareketlerinizin, para hareketlerinizin izlenmesi anlamına gelecek.
14:12Yani daha fazla veri anlamına gelecek.
14:15Özden Oktav nereye gitmiş?
14:17Hangi restoranda, hangi alışverişi, hangi ürünleri almış?
14:20Kredi kartı kullanıldığı zaman.
14:22Evet, şimdi kredi kartı her şeyi biliyor, takip edebiliyor beni.
14:26Amerika'daki server'a giriyorsunuz.
14:50Kârlı bir hale getirebilir ki şirketler ve kurumlar nitekim yani öyle oluyor değil mi?
14:55Şu an zaten bugün son dönemlerde çok fazla e-ticari sitesinde veri sızıntısı olmaya başladı.
15:02Dikkatinizi çekiyor mu?
15:03Bir açıklama yapmak zorunda kalıyorlar.
15:06Evet diyorlar, finans bilgileri çalınmadı ama ne hikmetse iletişim bilgilerinin çalındığı, e-posta bilgilerinin çalındığı söylüyor.
15:122026 yılına gelmişiz, yapay zeka teknolojisi var.
15:16Büyük firmaların verilerini çaldırdım deyip daha sonraki süreçte bunları düşünün bize manipülasyon ve sadece reklam değil.
15:25Yani bugün mesela Cambridge Analytica diye bir skandal oldu.
15:28Orada ne oldu?
15:29Seçim süreçlerine müdahale edilmeye başlandı.
15:31Bu ülkelerin iç işine de müdahale edilmesi anlamına gelir hocam.
15:35Niye bugün İran'a mesela Musk Starlink uydularını gönderdi?
15:40Çünkü Starlink uyduları da 550 kilometrede alçak yörüngeli uydulardır.
15:44Bunlar normalde oluşturulma amaçları fiziksel olarak olağan dışı koşullarda internet sistemini kullanmaları için
15:52vatandaşların, halkın orada faydalandığı bir yapıya sahipti.
15:56Ama bugün baktığınızda İran'a göndermesiyle ne yaptı?
16:00Altada bir verici koydular.
16:01Burada direkt olarak siz o ağın içerisine girdiğinizde orada İran halkının, İranlı vatandaşların kendi yazışmaları yaptığı paylaşımlar,
16:10içerikleri o Hakan hocam dediği gibi big data'yı alıyorsunuz, topluyorsunuz.
16:14Daha sonra bu sanal medya üzerinden olsun, ticaret siteleri üzerinden olsun, propaganda olsun.
16:21Propaganda dijital ortama dönmeye başladı çünkü.
16:24Bugün X bile kullanıyorsunuz.
16:26Sana özel diye bir kısım var.
16:27Sana özel kısmında sadece Türkiye aleyhine kara propagandanın yürütüldüğünü görüyoruz mesela.
16:32O zaman şu da çok enteresan oluyor.
16:35Rusya ile Almanya ortak internet konusunda bir kablolar döşemişlerdi değil mi?
16:41İşte onun sebebi o.
16:42Onu ama imha ettiriyorlar.
16:44İşte bakın onun sebebi şu.
16:45Yani ülkelerin arasında iletişim açısından ortaklığı da engellemiyor.
16:49Evet hocam çünkü iletişim en kritik konu.
16:52En kritik konu oldu.
16:52Kesildiği zaman bütün dünya bitiyor.
16:54Elektrik kesilmesi gibi bir şey.
16:55Aynen öyle daha bile kötü.
16:57Ve bilinçli şekilde dijital ortama biz sokulduk.
16:59Şundan dolayı dijital ortamda hep dijital ayak izi bırakırız.
17:03Bugün de konuşacağımız zaten konulardan bir tanesi.
17:05Zaten laf lafı açtığında oraya geldik.
17:07Şimdi nedir?
17:08Sizin her attığınız adım, her yaptığınız paylaşım, o büyük veri havuzunun içerisine girerse
17:12siz, sizin yakınlarınız, arkadaşlarınız, çevrenizi öğrenmiş olacaksınız.
17:16İnternet dediğiniz şey nasıl kuruldu?
17:17International Network 1960'lı yıllarda askeri muhabbet amacıyla Amerika'nın oluşturduğu bir sistem.
17:23ARPANET adını verdiğimiz teknoloji.
17:25Sonra ne oldu? Okullara, üniversitelere bunları yaymaya başladı.
17:28Dediler ki hızlı bilgi, hızlı iletişim kurulacak.
17:3290'lı yıllarda Bill Gates personal computer'larla bizi tanıştırdı.
17:36Kişisel bilgisayar.
17:37Ve ondan sonra biz yavaş yavaş toplumun içerisinde yaşayan bireyler olmaktan çıktık.
17:41Bu arada Epstein davasındaki ana karakterlerden biri de Bill Gates'i.
17:45Çok enteresan bir şekilde.
17:46Ve 90'lı yıllarda yazdığı bir kitap var.
17:49Mobil e-ticaretten bahsediyor.
17:51Artık insanların internet üzerinden alışveriş yapacağı.
17:54Daha hiç hocam belli değil daha o süreçte.
17:57Daha sonra...
17:57Kronoda da zaten patladı.
17:58Bu arada az önceki konuyla ilgili mesela Amerika Birleşik Devletleri size bir kişisel ambargo uyguladığı anda
18:05hocam siz kredi kartlarınızı da kullanamaz hale giriyorsunuz.
18:09Yani ne vize kullanabilirsiniz ne mastercard kullanabilirsiniz.
18:11İkisi de Amerika merkezi sistemler, ödeme sistemleri.
18:15Dolar üzerinden bir para gönderimi de yapılamayacağı için siz aşağı yukarı hiçbir şey yapamazsınız.
18:21Hatta telefonunuz bulut kullanıyorsa buluta erişemeyeceğiniz için çektiğiniz bir aile fotoğrafınızı indiremezsiniz telefonunuza.
18:29Düşük çözünürlüklü kalır.
18:31Yani sizi gerçekten bloke eder Avrupa Birliği geçtiğimiz haftalarda bu saydığım kredi kartları ve buna benzer kredi kartlarından bağımsız bir
18:40kredi kartı ödeme sistemi geliştirmeye başladı.
18:43Esas problem orada zaten.
18:45Bir de para sistemli.
18:46Tabii yani siz dediniz ya önce gidiyorum parayla mı ödeyeyim kredi kartıyla mı ödeme sistemleri çöktüğümde.
18:53Doğru.
18:53TROY'ü da ben koronayla öğrendim.
18:56Siz daha önce biliyor muydunuz bilmiyorum.
18:58Yani ben bizim visa ve master kartı veriyordu bankalar hemen başvurduğunuzda.
19:03Hiç ben TROY'ün adını bile duymamıştım.
19:05Şimdi bir tane bulunduruyorum o da yurt dışına gidersem diye hep TROY kullanıyorum.
19:10Yani dolayısıyla sizin de ifade ettiğiniz gibi bütün sistemler birbirine entegre oldu.
19:16Son dönemde özellikle sizin bu yapay zekadaki gidişimle birlikte.
19:20Çünkü bazı insanlar gerçekten kaygılanarak, endişelenerek izliyor.
19:24Bazıları da biz geçen hafta Erdem Erkullo'da bir İstanbul'da Serebrum teknoloji tarafından düzenlenen bir zirvede bir araya geldik.
19:34Bazı bakanlar da katıldılar.
19:36Çok da önemli ve güzel bir zirve gerçekleşti.
19:38Orada teknolojiyi konuştuk.
19:40Siz endişeli ve kaygılı olan tarafta mısınız?
19:43Yapay zekanın geleceği konusunda.
19:44Yoksa insanlığın hayrına ve iyiliğine kullanılabilir çok tarafını görüyor musunuz?
19:50Hakan Hocam ben görmek isterdim.
19:53Ama bu geliştiren ülkeleri değerlendirdiğimizde, gördüğümüzde, yapılan anlaşmaları gördüğümüzde kaygılarımın çok yüksek olduğunun altını çizmem.
20:01Nerede kaygılanıyorsun?
20:02Mesela bakın, şöyle, İsrail'in mesela OpenAI firmasıyla, ChatGPT ile 6 milyon dolarlık bir reklam anlaşması var.
20:11Şimdi ben şunu sormak istiyorum.
20:13Bir ülke nasıl oluyor da ya da hangi sahikle böyle bir anlaşmayı imza atıyor?
20:20Şunu düşünün, ben bunun denemesini de yaptım.
20:226 milyon dolar.
20:236 milyon dolarlık bir reklam anlaşması.
20:25En azından.
20:26Sırf reklam.
20:27Evet, reklam.
20:28Şimdi hocam bakın.
20:29Yani düşük bir rakam ama daha fazla olabilir belki de.
20:31Muhtemelen ama şöyle düşünün, bu belki kamuoyuna açıklanan da veriler olabilir.
20:36Arka planda ne olduğunu biz bilemiyoruz.
20:38Ama ben arka planda şunun olduğunu çok iyi biliyorum.
20:41Sorduğunuz soruya artık tamamen Amerikan ideolojisi, Siyonist ideoloji kapsamında cevap alacaksınız.
20:48Neden?
20:48Çünkü siz, ben sordum.
20:50Gazze'de yaptığı katliyama ne diyorsun dedim, İsrail'in.
20:54Dedi, bu konular dedi, siyasi konular.
20:57Ben bu konularda yorum yapmıyorum.
20:58Bir ara diyordun ki.
20:58Ben de sordum, ChatGPT.
20:59Ha işte, aynen.
21:01Peki hocam, ben ondan sonra...
21:02Aynı soruyu mesela Cemil Aya'ya sordunuz mu?
21:04Veya başka platformda.
21:05Evet, Cemil Aya diyor ki, o da ortadan gitti.
21:09Deyip Siyik'e sordum, evet dedi, kesinlikle doğru dedi.
21:13Ondan sonra.
21:13Çünkü o da Çin menşeili olduğu için yani.
21:15Hani hep biz sanal medyada ideolojiden bahsederken artık yapay zekada da aynısını bahsediyoruz.
21:19Şunu da söyleyeyim.
21:21Ama dedim ki, peki dedim, bu İkinci Dünya Savaşı'nda bu Yahudilere herhangi bir soykırım yapıldı mı dedim, Almanya tarafından.
21:30Evet dedi, Naziler şunu yaptı, bunu yaptı dedi.
21:33Orada siyaset diyorsun, bu siyasi bir meseleye geçti diyorsun.
21:36Ama holokost dediğinde maşallah derya deniz kaynakları veriyor, çıkartıyor.
21:41Yani hocam şunu söylemeye çalışıyorum.
21:432026'dayız, 2076'ya geleceğiz.
21:45Gazeteler yavaş yavaş tükeniyor.
21:48Herkes sanal medyaya yönlendiriliyor.
21:50Dijitale attığın her adım kontrol altına alınsın.
21:52O büyük birader dediğimiz yapı seni izlesin.
21:562076'da belki şu olacak.
21:57Siz sorduğunuzda, işte gazete ne olmuş?
21:59Çünkü artık basılı kaynak, kitap falan hiç çıkmayacak.
22:02Her şey yapay zekayı sorulacak.
22:04Nasıl olsa cevap verilecek, denecek.
22:05Ve belki orada sizi, bizi olmasa da bizim çocuklarımızı, torunlarımızı tamamen yapay zeka manipüle edecek.
22:12Ve bambaşka bir dünya düzeni oluşmuş olacak.
22:15İdeolojik tartışmalardan bağımsız olarak insanın düşünme kapasitesini, analiz etme gücünü ortadan kaldıran bir şeye dönüşüyor mu?
22:23Mesela çarpım tablosu, hatırlayalım matematikçe.
22:26Tabii ezberlerdik.
22:27Yani herkesin ezberinde değil miydi?
22:29Tabii ki.
22:29Ama bugün basit bir matematik işlem sorduğumda bile insanların ya kaçtı, yedi kere sekiz kaçtı falan diye değil.
22:36Öyle değil mi?
22:36Evet.
22:36İnsanların normal birkaç kişinin cep telefonunu bile, hatırlıyor musunuz cep telefonlarınızı, ailenizler?
22:43Belki en fazla iki kişiyi hatırlıyorsunuzdur.
22:45Dolayısıyla bu insanın beyin kapasitesini ve düşünme kapasitesini de yönlendiriyor mu, sınırlandırıyor mu?
22:52Çünkü insan beyni çok muazzam nitelikleri olan bir şey değil mi?
22:56Ama bir konu var, yapay zekanın asla oraya ulaşamayacağı bir konu var.
23:02Nedir?
23:02O da duygular.
23:05Yani sizin, daha yapay zekanın öyle bir şeysi gelişmedi.
23:10Hocam o kadar emin olmayın.
23:12Nasıl emin olmayın?
23:13Yani geliyor.
23:14Evet.
23:15Hazırlığı var.
23:16Hazırlığı var hocam.
23:17Yani duygular açısından da.
23:18Oradan teselli buluyordum.
23:19Evet hocam ama o da var.
23:21Hatta hocam bakın bugün daha yeni bir gelişme söyleyeyim.
23:24Bu Ceminay, Google'ın yapay zeka uygulaması.
23:26Yeni bir uygulama geliştirdi.
23:28Artık hocam hani görsel oluşturuyordu, video oluşturuyordu.
23:31Yazdığınız metinlere cevap veriyordu ya.
23:33Şimdi müzik özelliği de devreye girmiş oldu.
23:36Artık istediğiniz duyguda, istediğiniz tonda müziği de oluşturabilirsiniz.
23:39Bugün itibariyle.
23:40Zaten hocam müzikle ilgileniyor musunuz biraz?
23:42Sever misiniz dinlemeyi?
23:44Mesela Spotify'da veya Apple Müzik'te girdiğinizde çok hoşunuza giden bazı müzikleri size önerecek.
23:50Onların bazılarını dinlediğinizde aslında onlar gerçek kişi değil biliyor musunuz söyleyenler?
23:55O da mı yapar?
23:55Hadi ama siz ona irdetemezsiniz.
23:57Ve bayılacaksınız o şarkılara.
24:00Favori listenizi alacaksınız.
24:02Ama aslında onlar yapay zeka tarafından sizin zevklerinize göre, sizin duygu durumunuza göre üretilen şeyler.
24:08Geçen hafta burada yapay zekayı konuşurken Ertan Özyiğit'le birlikteydik canlı yayında.
24:15Evet ben seyredildim.
24:16Dedim ki kız arkadaşınla ilgili mesela bir yapay zeka robot dönemine geçildiğinde böyle bir yakınlaşma ister misin?
24:23Yakın olabilir misin dedim.
24:25İsterim kız arkadaşımın bir robot olmasını dedi mesela.
24:28İster misiniz?
24:29Şöyle.
24:30Ayı Murat Bey.
24:31Evet yani şimdi kavga vesaire konusunda belki insanlar istiyor olabilirler yani hani.
24:36Ya bu uğraşacağımı, çekeceğimi, hemen naz yapacak, hemen küsecek, darılacak.
24:41En azından bu hani Kemal Sınal'ın bir tane filmi var ya.
24:44Diyor ki ya biraz da kavga olsun canım ya böyle evlilikte de biraz kavga olmasın.
24:48Japon İşi diye bir filmi var rahmetli Fatma Girik'le birlikte.
24:51İşte gazinoda aşık oluyor da ondan sonra bir Japon arkadaşı ona bir tane robot yapıyor.
24:56Ondan sonra emrinizi hemen gerçekleştiriyor ve ya bu ne ya evlilikte biraz da tartışma olur.
25:02Yani istemem ya şimdi.
25:03İstemem.
25:04İşin şakası yok.
25:04Peki Zeynep Özden Hocam ne diyorsunuz?
25:06Yani böyle hani çok da yani klişelerle gitmeyelim ama siz ne dersiniz?
25:11Bu iş nereye gider?
25:12Herhalde yani tabii onu söyleyecek kadar bilgi ve birikimim yok hani nereye gider ama.
25:18Ben yine de bu görüşümde ısrarlıyım.
25:21Yani bu mesela üniversitelerin eğitimlerinde şimdi müthiş bir şey var tartışma var.
25:29Yapay zeka nasıl kullanılsın?
25:32Nasıl entegre edilecek?
25:32Nasıl entegre edilecek?
25:34Son bir kurul toplantısı yapıldı dekanlığımızca.
25:38Orada tamamen bu konu tartışıldı.
25:40Ve orada hepimiz şuna düşündük ki öğrencilerimize daha çok duygusal olmak yani daha iyilik yapmak, topluma katkıda bulunmanın ne kadar
25:53önemli olduğunu atmak, sosyal sorumluluk projelerine onları teşvik etmek ki ileride çocuklar bu kadar çok çünkü aşırı derecede etkileşim altındalar.
26:03Sosyal medya olsun, yapay zeka olsun, her şey hızlı olsun istiyorlar.
26:07Dikkatleri çok kolay dağılıyor.
26:09Ama bir şeye emek vermenin ne kadar önemli olduğunu, kendilerini insan olarak hissetmeleri için bir sosyal sorumluluk projelerine onları yönlendirelim
26:20diye biz o şekilde tartıştık, karar verdik.
26:23Ve ben mesela bu dönem dersi başlattım.
26:25Çok güzel.
26:26Onlara eğer Allah nasip ederse hemen bu hafta mesela cezaevlerinde mahkumlara ders verecek bizim öğrencilerimiz.
26:35Öyle mi?
26:35Hem de kız öğrencilerimiz evet.
26:37Güzel.
26:37Yani şunu anlatmak istiyorum.
26:39Çocuklar eminim ben Yıldız'da da 10 yıl bu dersi verdim.
26:42Yıldız Teknik Üniversitesi.
26:44Çocuklar evet Çapa Tıp Fakültesi, Lösemili çocuklara gittiler, onlarla ilgilendiler mahkumlarla.
26:50Çocuk yuvalarına gittiler, huzur evlerine.
26:53Orada insan olduklarını fark ettiler.
26:56Ve annelerine babalarına gidip sarıldıklarını söylediler.
26:59Çünkü burada kimsesiz çocuklarla ilgilendikleri zaman anne babalarına doğdukları için şükrettiler.
27:06Yani bu duyguları bizim mutlaka korumamız ve çocukları yetiştirirken buna çok dikkat etmemiz lazım.
27:14Çok haklısınız.
27:15Çocuklar gittikçe mekanikleşiyorlar, gittikçe yapay dünyaya adapte oluyorlar.
27:21Bu çok korkunç bir şey.
27:22Haklısınız.
27:23Yüksek lisans tezi, doktora tezi yani bana bir tez yaz bakalım dediğinizde aşağı yukarı size hiç lise bir pastak yapar
27:31ya yazmaz mı?
27:31Siz nasıl ayırt edeceksiniz üniversitelerde bunları?
27:35Ben sınıfta yazdırıyorum pardon.
27:38Yaz bana bir yüksek lisans tezi dediğimde.
27:40Açık kitap, sınav yapıyorum doktora dersimde yani 3 saat falan veriyorum çocuklara.
27:46Açık kitap, kaynaklarınızı açık yapın ama burada yazın canım el yazısıyla.
27:51Bu ve buna benzer konular aile ve aile bakanlığının, sosyal hizmetler bakanlığının da bu yönde bir girişim ve çalışması var.
28:01Beli yaştaki çocuklara sosyal medya veya sanal medyanın kısıtlanması gibi bazı ülkeler yaptı bunu.
28:09Avustralya, Fransa, Çoğu.
28:10Bu konuda nedir durum sizce Türkiye'de?
28:13Şu an çalışma devam ediyor.
28:15İnşallah hafızlı da olur.
28:16Siz bunu yani bundan yaramışsınız.
28:19Öyle mi?
28:19Tabii.
28:19Siz de mi öyle?
28:20Evet ben doğru buluyorum bir akademisyen olarak.
28:22Çocuklara tablet verilmemesi.
28:24Verilmemeli mi?
28:25Kesinlikle verilmemesi.
28:27Küçük yaşta.
28:27Fransa'da, Brezilya'da bunlar yasak.
28:29İlk ve orta dereceli okullar da içine bile sokamıyor.
28:32Şimdi orada şöyle bir parantik.
28:33Ama teknolojik gelişmelerden de çok koparmaz mı?
28:36Ben biraz ondan emin değilim yani o fikir konusunda.
28:39Onda haklısınız ama ben birkaç örnek vereyim.
28:41Daha sonra bir daha bence tekrardan değerlendirelim bu hususu.
28:46Şimdi az önce geldiğiniz konuya gelelim.
28:48Bunlar çıkmıyor mu?
28:49Çıkıyor.
28:50Yani yapay zeka ile hazırlanmış bir çalışma artık özellikle biz akademide intihar raporu alırız.
28:57Benzerlik raporu deriz.
28:58Tezler için, çalışmalar için.
29:00Artık o cümle yapıları, kelime yapıları ve içerikler açısından bunun yapay zeka tarafının hazırlanıp hazırlanmadığı artık ortaya çıkıyor.
29:08Dolayısıyla ben şunu görüyorum.
29:10Şimdi mesela bugün yapay zekanı hazırlayanlar yarın çok ciddi üzülecekler.
29:14Neden üzülecekler?
29:14Yapay zeka ile tez hazırlayanlar.
29:16Evet tez hazırlayanlar.
29:17Çünkü teknoloji geliştikçe o kodları çözüyor.
29:20Cümle yapılarından, kaynaklardan onları çıkartıyor.
29:24Hatta bizde var hocam.
29:26Ben şimdi Turnitin diye bir programımız var bizim.
29:29Buna siz attığınızda.
29:30Ama hocam AI özelliği de geldi.
29:33Artık AI özellikle hocam bu apiler aracılığıyla işte Ceminay gibi, chat GPT gibi veri tabanlarına bağlanıyor.
29:41Zaten önemli olan onlardan verinin artması.
29:43Verileri eşleştiriyor.
29:44Dolayısıyla yapay zeka olduğunu tespit etmiş oluyor.
29:47Sonra bu hafıza...
29:48Turnitin de şimdi çalışmıyor.
29:50Yani Turnitin de az kaldı.
29:52Yani o da yetmiyor demek istiyorum.
29:54Tabii.
29:55Biz tezleri Turnitin'e hep sürekli veriyorduk.
29:58Şimdi artık onda da yetmediği zaman...
30:02Hocam tabii.
30:02Yani siz diyorsunuz ki doktora ve yüksek lisans tezlerinizi hazır bana tez hazırla dediğinde siz ona yaptırırsanız biz onu aşağı
30:11yukarı yakalama tespit etme imkanına sahibiz.
30:13Ben kendi adıma söyleyeyim hocam.
30:15Ben bunu farklı uygulamalardan da yapıp yakalarım.
30:18Açık söyleyeyim.
30:18Mesela hangi uygulamada?
30:19Mesela hocam şey var.
30:21Açıkça bence söylemeyin onu.
30:22Söylemeyin.
30:23Çocuklar olmalı.
30:24Hocam size yayın sonrasında önlememacaklar.
30:26O zaman bana sonra söyleyin ki.
30:27Hayır şöyle.
30:28En büyük problem şimdi eğitimde.
30:29Tabii ki internetten tabii ki destek almalılar.
30:32Kalkıp da ben ana Britannica meydanlar uskar ücresi verdi demiyorum ama yani insanın bir araştırma...
30:37Analizi yapacaksın.
30:38Yani bu kadar insanı tembelleştiren bir şeye dönüşürse bu çok tehlikeli olur.
30:42Ama Hakan Hocam şöyle de bir durum var.
30:44Bugün Gök bile etik kullanım rehberi çıkarttı 2024 yılında.
30:48Yani bu yapay zeka bir gerçek.
30:50Sen burada çocuğundan kopartamazsın ama doğru kullanmayı bizim öğretmemiz lazım.
30:54Başını da prompt alıyor.
30:56Şimdi ben yüksek lisans dersimde, yapay zeka dersimde bunları anlatıyorum.
31:00Ya da sürekli eğitim merkezi, Marmara Üniversitesi sürekli eğitim merkezinde verdiğim derslerde özellikle önce istemi komutu yazmanın ne olduğunu bilmen
31:07lazım.
31:07O önemli hususlardan.
31:08Ne istediğini düzgün bir şekilde anlat.
31:10Ya bana yaz oradan bir şey demeyeceksin.
31:12Olmaz.
31:13Detaylı bir şekilde analitik bir mantık çerçevesini onu ortaya koyduğunda makineden alacağın veri, bilgi de daha anlamlı olacak.
31:21İşte bu.
31:21Makine de senden bir şey öğrenecek.
31:23Makine öğrenmesine bir katkı sağlaması.
31:25Çok güzel söyledik.
31:26Machine learning'e bir katkı sağlaması olacak.
31:28Çok güzel söylediniz hocam.
31:30Şimdi gelelim bu sanal medya meselesine.
31:32Türkiye'nin kanayan yaralarından bir tanesi.
31:35Sanal medya ve çevrim içi oyunlar.
31:37Neden diyecek olursanız bu hafta daha Trabzon'da 13 yaşındaki bir çocuğumuz kendisini astı hocam.
31:44Çok fena.
31:45Bu gerçekten ciddi bir tehdit risk.
31:47Ya da hocam şöyle düşünün.
31:49Dijital platformlar aracılığıyla beyin ve zihin yönlendirmesi gerçekleşiyor.
31:54Artık kumandalara kadar girdi bu dijital platformlar ve kontrolsüz bir yapıda.
31:58Enses ilişkiler, sapkın davranışlar, çocuklar, gençler bunları izliyorlar.
32:03Çok fena.
32:03Fenomen kisvesi altında çocuklarımızı yanlış yönlendiriyorlar.
32:06Sanal medya aracılığıyla.
32:08Ve maalesef bir de bunun veri kısmı var.
32:11Bir de ekonomik kısmı var.
32:12Düşünün buradan veriyi topluyor.
32:14Buradan parayı topluyor.
32:16Reklam gelirlerini de alıyor.
32:17Ki reklam gelirleri açısından da Türk medyası çok ciddi bir SOS veriyor.
32:22Neden SOS veriyor?
32:23Çünkü dijital platformlara bu gittikçe yerli medyanın çok ciddi bir değer kaybı olacak.
32:30Ve bu ilerleyen yıllarda Allah korusun Türk medyasının tamamen artık sahadan silinmesi anlamı.
32:36O zaman işte kıyamet çanları çalacak hocam.
32:39Bunun farkında değiliz daha şu an biz.
32:41Bir önlemi alınmıyor mu?
32:42Hocam işte biz...
32:43Bir yasalar falan çıkıyor mu?
32:45Hocam şimdi bakın dijital terif yasasıyla ilgili bir durum söz konusu.
32:49Yani mesela bugün Kanada hükümeti çevrim içi haber yasası adı altında habercilerin dijital ortamda içerik üretimine yönelik Google'dan 74 milyon
32:57dolar ödenmesine karar aldı.
33:00Bu çok önemli bir karardı.
33:01Neden önemli bir karardı?
33:03Çünkü bizim ayakta kalmamız, medyanın ayakta kalmamız, Türk medyasının ayakta kalması önemli.
33:07Çünkü bugün Macron bile Berlin'de, Almanya'da bir açıklaması var.
33:11O önemli bir açıklama.
33:12Dedi ki algoritmaların nefret söylemine bizim terk edilmememiz gerekiyor dedi.
33:18Çocuklarımızın, gençlerimizin terk edilmemesi gerekiyor dedi.
33:21Aynı şekilde mesela İspanya'da da Pedro Sanchez, İspanya Başbakanı da şunu dedi.
33:27Çocuklara yönelik çok ciddi bir algı yönetimi var.
33:29Amerikalı bir senatör.
33:30Peki ne yapmak lazım?
33:32Hocam şu an Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bunun çalışmasını yapıyor.
33:35Hatta şunu söyleyeyim.
33:36Adalet Bakanı'nın ilk geldiği gün yaptığı bir açıklama var.
33:40Akın Gürley'in.
33:42Şunu dedi.
33:43Bundan sonra dedi.
33:44Bot, troll, sahte hesap.
33:45Maalesef bu belki de sanal medyanın kirli tarafı.
33:48Çünkü anonim hesaplar üzerinden her türlü dediğim gibi işlem gerçekleştiriliyor.
33:52Bugün mesela ne oldu hocam?
33:53Dün bir açıklama vardı bir oyuncunun.
33:56Maddeye nereden ulaşıyorsun diyor.
33:58Nereden ulaştın diyor.
33:59Telegram'dan ulaştım diyor.
34:01Discord, Telegram yıllardır bizim söylediğimiz noktalardan bir tanesi.
34:05Telegram'dan diyor anonim bir hesap var.
34:07Bana yazdı.
34:08Geldi o gün verdi diyor.
34:10Bakın düşünebiliyor musunuz yani ciddi riskini.
34:12Siz yine bir şey söylediniz ama burada.
34:14Bilgi verdiniz ama doğru.
34:16Telegram'da şöyle bir şey de çıktı son dönemde.
34:19Böyle bakıyorum selam Mehmet Bey siz Paris'teki benim tanıştığım turizm rehberi değil misiniz falan yazıyor mesela.
34:29Ben hiç Telegram kullanmadım hiç haberim yok.
34:31Veya WhatsApp'tan da gönderiyorlar.
34:33Gönderiyorlar.
34:35Özbekistan'dan bir numara arıyor mesela.
34:37Jamaica'dan birisi arıyor.
34:38Ghana'dan sahte hesaplar üretiyorlar.
34:40Bunlara çok dikkat etmek gerekir.
34:41Buraya döneceğim.
34:42Önemli uyarılar yapıyorsunuz.
34:45Bugünün önemli gündem konularından biri de artık teknoloji ve dış politika işte UFO gündemleri, Epstein davası dedik ama bir taraftan
34:54da İran meselesi.
34:55Günlerdir çokça konuşuyoruz.
34:57Sizin yakından takip ettiğiniz bir konu olduğu için sormak istiyorum.
35:01Ben Amerika'nın bu kadar büyük bir yığınak yaptığını son 30-40 yılda pek hatırlamıyorum.
35:06İki tane uçak gemisi geldi buraya.
35:08İran'a bir saldırı olma ihtimalini yüksek görüyor musunuz?
35:12Şimdi İran'a bir saldırı ihtimalini görüyorum ama bu saldırının boyutu ne olur?
35:18Hani geçen seneki Haziran ayındaki 12 günlük savaş gibi mi olur?
35:22Çünkü orada şöyle bir şey oldu.
35:23Nükleer tesislere sadece hedef aldılar.
35:26Fakat İran'ın nükleer silah geliştirme yolunda attığı adımların hiçbirinin önüne geçemediler.
35:32Şimdi gelinen müzakerelerde de bakıyorum.
35:34İran sürekli diyor ki ambargoyu kaldırırsanız işte nükleer konusunda şu adımları atabiliriz.
35:40Tamamen onu da kaldırır, bitireceğiz demiyor.
35:44Yani böyle bir taviz vermeyen bir şeyleri var.
35:48Müzakere diplomasileri var.
35:50Bu da bence gittikçe artan bir şekilde Amerika'yı bölgeye daha çok asker yığmasına neden oluyor.
35:57Türkiye'yi nasıl etkiler süreç?
35:59Eğer saldırı olursa, bir operasyon olursa.
36:01Türkiye için tabii ki zor bir şey olur.
36:03Yani zor bir döneme girmiş oluruz.
36:06Çünkü Türkiye'nin zaten şurada Suriye'yi yatıştırmaya çalışıyor.
36:10Türkiye toprak bütünlüğünü sağlamaya çalışıyor ve bir de...
36:14Bir taraftan Rusya-Ukrayna Savaşı devam ediyor maalesef.
36:16Kaç yıldır ve bu kadar insan hayatını kaybetti.
36:19Tabii ki o da bizi etkiledi.
36:20Üzücü tarafı kanıksandı o.
36:22Yani sanki orada hiçbir şey yokmuş gibi.
36:24Halbuki her gün insanlar hayatını kaybediyor.
36:26Büyük bir sivil trajedisi var, dram var.
36:29Bize çok şey yok gibi gözüküyor.
36:32Artık kaç sene oldu?
36:33Çünkü dördüncü senesini bitirdi.
36:3524 Şubat'ta bitirecek işte bu hafta.
36:40Şunu söylemek istiyorum.
36:41İran'ı bir parçalamak ve yahut da Yugoslavia örneği olabilir mi diye.
36:47Geçen hafta bir Anadolu Ajansı'na.
36:48Ben olacağını zannetmiyorum.
36:50Meğer çok böyle sıkı bir şekilde saldırırlarsa İran'a, İran'daki rejimi de konsolide ederler.
36:56İran halkı son derece milliyetçidir ve toprağına sahip bir halktır.
37:02Yani rejim yıkılacaksa da yıkılmasını engeller.
37:05Engelleyebilir.
37:06Evet ama Hamaniye'yi mesela suikast yapmak istiyorlar.
37:09Hamaniye'yi öldüreceğiz diyen bir Trump var.
37:12İşte o uçak meselesi zaten Rusya'nın.
37:14Kıyamet uçağı.
37:14Evet kıyamet uçağının ondan ötürü gittiği, efendim işte Hamaniye'yi almaya çalıştığı gibi şeyler var.
37:21Yani o özel teknolojilere sahip olan bir uçak.
37:24Siz bu konuda ne dersiniz?
37:26Ben şöyle düşünüyorum daha bu süreçlerin ilk başladığı dönemleri hatırlayacak olursanız bu gerginliğin, gerilimin önce hep iç karıştırma ile ortaya
37:36çıktı bu.
37:37Önce ekonomiden işte yumurta fiyatlarından falan başladı bu süreç aslına bakarsanız.
37:42Bir şekilde halkı hazırlamaya başlıyorlar.
37:45Aklıma hemen bu olduğunda Türkiye'deki bu Gezi Parkı olayları, Gezi Parkı eylemleri geldi.
37:50Birbiriyle doğrudan ilişkili olduğunu gördüm ve daha sonra...
37:53Azat Meydanı'nda o saçın böyle dalgalanması falan çok profesyoneldi o.
37:59Tabii hocam.
37:59Demin konuştuğumuz konuyla da alakalı.
38:00İşte hocam o şey bu...
38:02Yani bizde kırmızı elbiseli kıza sıkılan...
38:05Aynı hocam o mesela daha sonra hocam sanal medya üzerinden mesela köpürtüldü.
38:09Köpürtüldü.
38:10Aynen.
38:10Çünkü siz...
38:11Normal değil yani.
38:12Evet yani hocam siz bunu söylediniz ben de hani size ekleme yapmak için dedim.
38:17Aynı zamanda sahada böyle bir süreç yürürken sanal ortamda da psikolojik bir süreç yürütülüyor.
38:23Tabii ki.
38:23Tamam mı?
38:24Devletin, vatandaşın devlete olan güvenine sarsılması amaçlı.
38:29Bunun için de sanal medya bulunmaz bir nimet zaten.
38:31Evet ama başarısı nedir onu?
38:33Hani başarısı...
38:34Hocam hep bunu söylüyorlar.
38:35Diyorlar ki...
38:35Ne kadar başarılı.
38:36Yani evet diyorlar ki hocam bu başarılı değildir ama ben şunu görüyorum hocam günün sonunda
38:40Musk durduk yere 44 milyar dolara bu mecrayı satın almadı.
38:45Hocam amaç dert şu.
38:46Eski adı Twitter olan mecrayı satın almış.
38:50Sonra adı X oldu.
38:51Evet.
38:51X oldu.
38:52Yani o bir şeyin bir hedef mi vardı orada?
38:54Siyasi bir hedef mi diye düşünüyorsunuz?
38:57Evet Arap Baharı'nın başlamasının temel yeri X'tir.
39:01Bu tesadüf değil.
39:03Asla değil.
39:04Şimdi biz hep şunu düşünüyoruz.
39:05Ya biz sanal medyadan etkilenmiyoruz.
39:07Hayır sanal medyanın zaten sanal medyanın derdi etkilemek değil ki.
39:11Şöyle düşünün seçim başlayacak seçimden önce oradan propaganda yaparsın.
39:17Sonra orada dersin ki onaya bakan der ki A partisi işi götürdü.
39:21Ondan sonra B partisinin hiç şansı yok.
39:23Sonra bir bakarsın sanal medyayla real seçim sonuçları bambaşka.
39:28Ondan sonra bunlar ne yaptı?
39:31Çünkü siz hangi partiyi destekliyorsanız ona göre haber geliyor.
39:35Hayır algoritma seni zaten ona göre yönlendiriyor.
39:37Siz neyi istiyorsanız onu veriyoruz.
39:39Trump'ın Amerika'da, Trump'ın CNN International'a yani CNN'in uluslararası da bir tarafı var ya.
39:46Evet.
39:46Ona New York Times'e falan tepki göstermesinin nedenlerinden biri de seçim kampanya sırasını
39:52demokratlar kazandı kazanıyor kazandı kazanıyor haberleri çokça çıkınca ve bunların doğru olmadığı ortaya çıkınca seçim sonuçlarında
40:00medyanın böyle bir yönlendirici gücü olduğunu, etkisi olduğunu ifade etmişti.
40:05Bu diğer ülkelerde de mesela İsrail seçimlerinde, efendim Brexit sürecinde de oldu, başka ülkelerde de oldu.
40:13Dolayısıyla ben etkisinin olmadığına, sanal medyanın etkisi olmadığına inananlardan değilim.
40:18Çünkü burada algıyı yönetip aslında etki ajanlığı yapıp günün sonunda ya seçim farklı gelir, manipüle edebilirsin,
40:26ayaklandırma sağlayabilirsin ya da seçim zaten bitti deyip seçmene belli bir noktaya konsolide edip hiç gitmeyin, sandığa gitmeyin, bu iş
40:36bitmiştir.
40:36Sanal medya bugün size göre, reklama gitmeden önce soruyorum, ana akım medyadan, işte burada muhterif görüşlerden, yayın organları var, televizyonlar
40:45var.
40:46Ana akım medyadan daha etkili ve daha güçlü hale geldiğini düşünüyor musunuz?
40:50Bugün Türkiye için soruyorum veya dünya için ne dersiniz?
40:53Yani şu an...
40:54Olursa kıyamet o zaman kopacak.
40:56Bence de şu an değil.
40:57Siz ne diyorsunuz?
40:59Bu an oldukça daha domine ettiğini düşünüyorum ve ben artık sanal medyanın, sanal medyanın çünkü ben artık gazete almıyorum yani.
41:07Aman hocam alın gazete.
41:08Evet ama...
41:09Burada büyük bir emek var.
41:10Çok büyük emek var.
41:11Hangisini isterseniz hemen...
41:12Hafta sonu hatırlıyorsunuz.
41:13Her türlü görüşülen gazeteler var burada.
41:15Evet hafta sonu ekleri ne kadar okurduk.
41:17Bir gün var, cumhuriyet var, akşam var, Türkiye var, posta var, hürriyet var.
41:20Evet çok büyük emek var.
41:21Hocam şunlar oturuyor.
41:22Ama buna ben şeyden de, internetten de ulaşabiliyorum yazılara.
41:25Öyle ama ben hocam...
41:26Okuyorum yine.
41:27Neden biliyor musunuz?
41:28Çünkü burada...
41:29Elimle tutmadan okuyorum hani.
41:31Covid'den kaynaklanan bir şey mi bu acaba?
41:33Telefondan bakıp okuyorum.
41:34Teknolojik olarak daha kolay geldi şimdi.
41:36Yani artık eve gazete alma gibi bir ihtiyaç kalmadı.
41:39Siz de mi öyle?
41:39Hocam ben gazete tabii ki ben de şey yapmam.
41:42İnternet üzerinden e-gazete okuyorum.
41:43Fakat şöyle bir şey söylemiştim.
41:45Toplumsal infial oluşturacak bir olayda sanal medya her zaman ikinci planı çıkar.
41:49Bu ülke 15 Temmuz darbe kalkışmasının darbe girişimini CNN Türk'ten izledi.
41:54Bu bir gerçek.
41:55Anakta medyanın önemli bir gücünü...
41:57Bir de burada binlerce...
41:58Hakikaten ben de sizin yani.
41:59Evet hocam hepimiz yani bu Türkiye.
42:02Bir de bir gazetelerde binlerce basın emekçisi çalışıyor ve bunlar editoryal olarak ciddi insanlar çalışıyorlar, gayret gösteriyorlar.
42:07O bakımdan ve zaten sanal medya denen ortamlar da ana akım medyanın haberlerini alarak belli oranda o analizleri paylaşıyor.
42:16Ya gazetelerden alıyorlar.
42:16Çünkü şey yazılarına ulaşabiliyor.
42:18Efendim ya televizyon programlarından alıyorlar ben hani işte X önemsizdir efendim Instagram şöyledir böyle demiyorum ama galiba hepsinin birlikte yaşamasında
42:27bir fayda var kanaatimce.
42:29Kesinlikle.
42:30Televizyon haberleri de bence gazete haberlerinden alıp yapıyor haberi.
42:34Ben önce gazetede görüyorum sonra televizyonda görüyorum.
42:37Hayır hocam o yüzden bırakmayın gazeteyi diyorum rica ediyorum sizden.
42:40Ben ama bırakmıyorum sadece internetten köşe yazılarını okuyorum ve haberleri de okuyorum.
42:47Hepsi de önüme dökülüyor çünkü.
42:48Peki bir kısa reklam arası bu konuda güzel tekrar döneceğim bu konuya.
42:52Kısa bir reklam arası.
43:05Değerli izleyiciler canlı yayına devam ediyoruz.
43:08Prof. Dr. Ali Murat Kırık ve Prof. Dr. Zeynep Özden Oktav keyifli ve güzel bir sohbet oluyor.
43:13Dış politikayı, teknolojiyi alışkanlıklarımızla konuşup değerlendiriyoruz.
43:17Şimdi Ali Murat Kırık hocanın bir önem verdiği bir çok önemli bir konu var.
43:21Kimlik doğrulaması meselesi.
43:23Bir bunu anlatalım bir grafiğimiz var onu görelim.
43:25Ne demek istiyorsunuz burada?
43:27Hocam şimdi zaten bizim bu baştan beri konuştuğumuz konular, uluslararası ilişkiler olsun, savaşlar olsun hepsi aynı yere çıkıyor.
43:36Sanal medyaya çıkıyor.
43:37Sanal medyadaki etki ajanlığı, dezenformasyon, algı yönetimi manipülasyon üzerine.
43:42Şimdi zaten Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı 15 yaş altına sosyal medya kullanımına erişim engeli vereceği ki Avustralya, Fransa, İspanya
43:50ve çok daha farklı ülkelerin uyguladığı bir model bu.
43:53Peki dediler Türkiye'de nasıl uygulanabilir uygulanırsa?
43:57Yani biz de verilerimizi sanal medya şirketlerine vermeden nasıl kullanabiliriz?
44:00Sayın Gürlet dedi ki bu yasa geçtikten sonra BTK gereğini yapar dedi.
44:07Peki bu sistem nasıl olabilir?
44:09Şimdi öncelikle siz E-Devlet üzerinden BTK'nın bir apisine, ara yüzüne bağlanırsınız.
44:15BTK'nın apisine bağlandıktan sonra burada size bir kod verir, bir şifre verir.
44:21Kriptoloji aracılığıyla verileri şifreleyerek aslında karşı tarafa aktarmanızın önüne geçerek bir sertifika oluşturur.
44:28Ama onun içerisinde Hakan Çelik, Özden Oktav, Ali Murat Kırık kimlik bilgileri, iletişim bilgileri olur.
44:34Daha sonra o kapı içerisinden girdiğinizde, ara yüz içerisinden girdiğinizde bu bilgiyi verdiğinizde karşınıza o sanal medya mecrası açılacak.
44:43Tabi burada ne olacak?
44:44O ara kapı dediğimiz aracı kapı modeli aracılığıyla aslında bizim E-Devlet'teki BTK ile sanal medya mecrası arasında bir bağ
44:53kurulmuş oluyor.
44:53Fakat burada karşı tarafa veri vermiyoruz.
44:56Biz sadece bunu bir PES kart yani bir geçiş kartı olarak kullanacağız.
44:59Yani veriler yine Türkiye'de kalacak. Sadece orada şifreli bir şekilde bir numara çıkacak.
45:04Telefonuna da o kod gelecek. O kodu gireceksin.
45:07Aa tamam onaylandı. Bunun evi bir parola gibidir.
45:10Bu sadece sosyal medya değil mi?
45:12Evet sanal medya mecraları. İnternet alışverişleri için değil hocam.
45:15Kesin ona da oldu.
45:16İşte hocam o da bence zamanla geleceğini düşünüyorum.
45:18Aynı zamanda çevrim içi oyunlarda da bir yaş ve derecelendirme sistemi öngörülüyor.
45:22Çünkü çevrim içi oyunlar aracılığıyla da çocuklar sohbet odalarında gerçekten intihara sürüklenebiliyorlar.
45:28Sonra 15 yaş altı yasak ya çocuk baktı kendi sisteminden oluşturdu.
45:34Sisteme girdi. Dedi ki bu 15 yaşın altında.
45:37O zaman ne yapacak? Sistem onu almayacak. Sanal medya sistemine giremeyecek.
45:4315 yaşın üstündeyse girecek yarın öbür gün.
45:47Adli bir süreç söz konusu olduğunda yani size hakaret ettiler.
45:50Beni rencide edici içerikte bulundular.
45:52Ya da deepfake aracılığıyla sahte bir video görüntü içerik manipülasyon gerçekleştirdiler.
45:57Orada hemen sanal medya şirketinden o PES kart dediğimiz amaçla işle ve haiz olan o şifre ki kod verilecek.
46:07Zaten o kod nereden üretildiği bildiği için işte ID bilmem ne bilmem ne.
46:11Kim girmiş bunu? Hakan Çelik.
46:13Hadi Hakan Çelik gel kardeşim ifadeni ver.
46:16Sen niye hakaret ettin?
46:17Sen niye işte devlet aleyhine kara propaganda yürüttün?
46:20Bunun dışında da...
46:21Eskisi gibi insanlar rahat hareket edilecekler.
46:24Aynen. Bir de hocam şunu diyenler var.
46:26Kardeşim VPN kullandım.
46:28Kardeşim ben yurt dışında hesap açtım.
46:31Orada da şu olacak.
46:32BTK'nın reysen erişim engeli yetkisi söz konusu olacak.
46:37Yani şu olacak.
46:38Denecek ki BTK.
46:39İşte örnek verin.
46:40Şu şu hesap.
46:41Biz bütün hesapları kapayamayacağız.
46:43Ama yurt dışından faaliyet gösteren ve bir suç isnadı delili ortaya koyan bu tarz hesaplar hemen sanal medya şirketlerine belirlenecek.
46:51Ve diyecekler ki hocam buraya diyecekler erişim engelli veririz.
46:55Bir de şöyle bir şey var hocam size de geliyordur.
46:57SMS kısa mesaj yoluyla efendim bonus yüklendi.
47:01Kumar sitesi, bahis sitesi.
47:03Hakan Bey size 10.000 TL'ye yükledik.
47:065.000 TL'ye yükledik.
47:07Telefon SMS kutusu kısa mesaj kutusu çöplüğe dönüşmüş vaziyette.
47:130850'li numaralar ben bin yıldır bunu adeta söylüyorum ama bir türlü önüne geçilemedi.
47:19Her dakika internet sözleşmeniz bitmiştir.
47:22Efendim bilmem ne olmuştur gibi dolandırıcılar, sahtekarlar aman bunlara lütfen çok dikkat etsin izleyicilerimiz.
47:28Bunlar çok önemli konular.
47:29Aynen.
47:30Efendim bu hafta programımızın artık sonuna geldiğimiz için o bilgiyi de ben paylaşmak isterim.
47:36Fransa'daydım, Turuz'da Airbus merkezine gittim.
47:39Dünyanın en büyük savunma, havacılık ve uzay kuruluşu.
47:43İşte izleyicilerimiz daha çok uçaklardan, uçak tiplerinden tanıyorlar.
47:47Ama Türkiye ile de çok önemli bir yönü var.
47:49Gion Fori ile ben uluslararası bilgilerin önemli, efendim finansal sonuçların açıklandığı toplantıda Türkiye ile ilgili programları, hedefleri ve planları da
48:01sordum.
48:01Çünkü Türkiye önemli bir ortağı Airbus'un.
48:04Türkiye bakın mesela A400M uçağı bizim Türk Hava Kuvvetlerimizde kullandığımız uçaklardan biri ve Türkiye program ortağı.
48:12Eurofighter uçağı, Türkiye Eurofighter satın alıyor.
48:16Bir takım ülkelerden de tedarik edecek.
48:18Türk Hava Yolları ve diğer havayolu kuruluşlarımızda Airbus uçaklarının kullananlar arasında.
48:23Bütün bunları konuştum.
48:24Türk Saat 5A, 5B az önce konuştuk ya dijitalleşme.
48:28Bunlar çok önemli.
48:30Dolayısıyla dünyanın en önemli savunma ve havacılık kuruluşuyla Türkiye arasındaki iş birliğinin derinleşerek devam edeceğini anlattı CEO.
48:40Benim sorduğum soruya da şu yanıtı verdi.
48:42Onu da bir izleyelim lütfen.
48:43Onları tamamlayacağız programımızı.
48:54Türkiye'nin Eurofighter programına dahil olması dikkate alındığında ki bu aynı zamanda Türk Hava Kuvvetleri için ABD yapımı olmayan ilk
49:04savaş uçağı olacak.
49:05NATO üyesi ve bir ortak olarak değişen küresel savunma ortamında Türkiye'nin Avrupa savunma programlarına daha derin entegrasyonunu nasıl değerlendiriyorsunuz?
49:22Öncelikle A400M konusunda Türkiye ile iş birliğimiz mükemmel düzeyde ve bu sanayi tarafında son derece olumlu bir deneyim oldu.
49:31Aynı zamanda Türkiye'nin Avrupa ortaklarıyla program kapsamındaki iş birliğinin de çok değerli olduğunu düşünüyorum.
49:38Hem bir ülke hem de bir müşteri olarak Türkiye'nin katkısı önemli.
49:41Eurofighter konusunda atılan adımlar da önem taşıyor.
49:45Çünkü bu Avrupalı ortakların Türkiye'nin bu önemli askeri kabiliyette bir partner olmasını desteklediği ve kabul ettiği anlamına geliyor.
49:53Bunun NATO ile Türkiye arasındaki iş birliğinde yeni bir aşama olduğunu düşünüyorum.
49:58Bu Türkiye'nin diğer Avrupa ülkeleriyle daha yakınlaşacağı, daha geniş kapsamlı bir iş birliğinin parçası.
50:04A400M'nin başarısında olduğu gibi Eurofighter programını da Türkiye için bir başarıya dönüştürmeliyiz ki ilerlemeye devam edebilelim.
50:13Teşekkür ederim.
50:15Efendim Airbus CEO'suna sorduğum sorular bir bölümünü verdi.
50:19Uzun bir uluslararası toplantı ve canlı yayınlandı bütün dünyada.
50:22Hocam sizin de yakından takip ettiğiniz bir konu.
50:25Türkiye Avrupa ile daha fazla entegre olmak istiyor savunma sanayi alanında.
50:29Buna dair görüşlerinizle programımızı tamamlayalım.
50:31Zaten Avrupa Birliği ile ilişkilerimizde iki konu var.
50:34Artık üyelik sanki rafa kalkmış gibi bir görüntü var.
50:39Aslında tabii ki böyle bir şey yok ama iki konu öne çıkıyor.
50:43İşte bir tanesi sizin burada bize gösterdiğiniz gibi Avrupa bizimle birlikte ortak projelerde yer almak istiyor.
50:51Yatırım konusunda ticaret biz Avrupa Birliği ülkeleriyle ticaretimizi arttırmak istiyoruz.
50:57Onlar da tabii ki çok önemli başka bir konu özellikle Avrupa Birliği için savunma sanayinde Türkiye ile birlikte hareket etmek.
51:04Özellikle bu artan tehditler.
51:05Artan tehditler karşısında savunma konusunda Türkiye çok önemli bir müttefiki haline geldi Avrupa Birliği'nin.
51:12Böyle ayrılmaz bir entegrasyon bir Türkiye Avrupa'nın ayrılmaz bir parçası gibi görüyor musunuz?
51:18Savunma alanında güvenlik doktrinleri anlamında.
51:20Ben elbette görüyorum Türkiye'nin fakat bunun aksini yansıtan da çok fazla haberler çıkıyor.
51:28İşte olası bir Türk nüfusun Avrupa'dan geri döndürülmesinin istenmesi gibi vesaire gibi bir takım da haberler var, senaryolar var.
51:39Ama ben Avrupa ile Türkiye'yi yani ben aslında Osmanlı'yı da Avrupa'nın bir parçası olarak hep okumalarımda öyle
51:47görmüşümdür.
51:48Çünkü Osmanlı da Bizans'ın bir parçasıdır.
51:51Yani Anadolu da Türkiye'de Avrupa topraklarının bir uzantısıdır.
51:56Bunu yatsımak zaten gerçeği yansıtmak.
51:58Çok da güzel bir sohbet oldu.
52:01Böyle bugün biraz daha farklı teknoloji boyutlarını da böyle çıkararak konuştuk.
52:06Ali Murat Kırık Hoca'nın zaten enerjisi de...
52:08Teşekkür ederiz.
52:08Sağ olun.
52:08Çok teşekkür ederim.
52:09Sizlerin karşılıklı enerjisi yani bu sinerji olmasa zaten bu kadar keyifli ve güzel yayın olmazdı.
52:15Evet değerli izleyiciler Profesör Doktor Zeynep Özden Oktan ve Deniyet Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı ve Profesör Doktor Ali Murat
52:22Kırık konumuz oldu.
52:23Marmara Üniversitesi'nde o da bir bölüm başkanı.
52:26Görsel İletişim Anadolu Zaten bu bütün görseller Ali Murat Kırık Hoca'nın artışına imzası verdi.
52:31Teşekkür ederim.
52:32Hepinize güzel bir hafta sonu dilerim.
52:33Hoşçakalın efendim.
Yorumlar