00:30Özellikle 15 ila 25 yaş arasındaki çocuklar, gençler hedefte diyebiliriz.
00:35Şu anda her aile odasındaki çocuğunun bu çetelerin eline düşme ihtimaline sahip olduğunun farkında olmalı.
00:46Dijital oyunlar, sanal ağlar, sohbet platformları hepsi silahlı çetelerin suç örgütlerinin merkezi haline geldi.
00:53Burada çocukları çetelere katmak için yuvalanmışlar.
00:56Amaçları çocukları hayattan koparıp birer tetikçiye dönüştürmek.
01:00Bugün baktığınızda işte Kespırlar, Daltonlar gibi suç örgütleri çocukları, gençleri çok rahat bir şekilde tuzağa düşürebiliyorlar.
01:08Aslında temel amaç, temel gaye onları kendi alanlarına, kendi çevrelerine çekebilmek.
01:13Türkiye'de son yıllarda sokak çetelerinin gerçekleştirdiği saldırılar dikkat çekiyor.
01:18Bir yandan üst üste operasyonlar yapılıyor.
01:20Diğer yandan suç örgütleri sanal ağlar üzerinden çocukları çetelere katmaya devam ediyor.
01:25Son olarak Kespırlar suç örgütüne yönelik hazırlanan iddianamede çarpıcı ifadeler yer aldı.
01:31İddianamede çete yöneticilerinin online oyunlar ve sanal medya üzerinden çok sayıda çocuğu kandırıp onları vaatlerle çeteye kattığı anlatıldı.
01:39Genellikle dijital ve sanal aylılardan yapıyorlar abi.
01:43Nasıl yapıyorlar? Oradan mı konuşuyorlar?
01:45Oradan haberleşiyorlar. Telegramlarda kanalları falan oluyor genellikle.
01:49Oradan oyun üzerinden şey yapıyorlar abi.
01:51Dijital oyunlar oynuyor musunuz?
01:52Evet oynuyoruz.
01:53Mesela şu anda sokak çetelerinin, suç örgütlerinin bu dijital oyunlardan çocukları hedef aldı.
01:58Onları örgüte, suç örgütlerine çekmeye çalıştığı söyleniyor, belirtiliyor.
02:02Doğru mu? Hiç karşılaştınız mı?
02:03Evet karşılaştık oyun esnasında. Bize bir para teklif edildi yüksek miktarda ve bu para karşılığında işte çeşitli işleri görevleri yerine getirmemizi istendi.
02:12Tabi biz reddettik böyle şeyleri.
02:13Nasıl oldu? Anlatır mısın?
02:15Oyun esnasında işte garip nikli adamlar, garip isimli adamlar işte yüksek miktarda para teklif edip çocuklar bizim gibi çocukların işte görevleri, çeşitli gerçek arkadaşlar bunlar suç işleme yönünde teknikler geldi.
02:28Hani reddettiğimiz karşılığında zorbalık, tehdit hepsi yapıldı.
02:31Adım adım gidiyor abi silahlı saldırı oluyor, kişi vurma oluyor, adam öldürme oluyor.
02:36Yani iş ne kadar böyle riskliyse parası da o kadar yüksek oluyor abi.
02:40Çevrenizde var mı böyle ki?
02:41Çevremde arkadaşlarımın arkadaşları var mesela abi.
02:44Okuldan arkadaşlarınız var mı böyle?
02:45Okuldan arkadaşlarım var abi.
02:47Suç örgütleri, motosikletli, silahlı çeteler hepsinin hedefinde çocuklar var.
02:52Ve bu çocuklarla iletişim ağını sanal ağlar üzerinden kuruyor.
02:55Aynı zamanda dijital oyun alanları da yine bunlar için bir fırsata dönüşmüş durumda.
03:01Öyle ki çocuklarla önce temas kuruyorlar sonra sohbet edip onları kandırıp çeteleri çekiyorlar.
03:07Daha sonrasındaysa ellerine silah verip sokakta saldırı düzenlettiriyorlar.
03:11Bizi bulacağız diyorlar.
03:13Ondan sonra ailenin böyle kartlarını alacağız, bulacağız.
03:16Ailenin fakir kalacak böyle.
03:18Bizi tabii inanmıyoruz ama böyle küçük çocuklar, küçük arkadaşlar inanır böyle şeylere.
03:22Peki nasıl oldu? Hangi oyun bu?
03:24Mobile Legends, PUBG, Brawl Stars.
03:27Bu oyuncu, bu oyunlarda başınızda mı geldiniz?
03:28Bu oyunlarda ya bence tüm oyunlarda vardır.
03:30Bu oyunlarda sıklıkla olan bir durum.
03:32Tehditle mi ediyorlar?
03:32Evet. Yapmazsanız böyle böyle yaparız, evinize böyle böyle geliriz tarzında tehditler alıyoruz.
03:37Bir de böyle davet ediyorlar mı?
03:38Davet ediyorlardı.
03:40Ne diyorlardı?
03:40Yani işte sana böyle paralar teklif edelim, sana böyle hayat sunadığım, sana öyle yapalım, şöyle yapalım derken.
03:48Çetenin içine mi çekmeyi çeke?
03:49Aynen. Ben de dedim olmaz dedim yani öyle şey mi olurdu?
03:51Ve bu çetelerin ana düşmekten kurtuldun.
03:54Aynen kurtuldum yani açık açık.
03:56Ve bu teklifleri reddedim.
03:57Reddedim.
03:58Nasıl oluyor? Çocuklar nasıl çeteye çekiyorlar? Bir para mı teklif ediyorlar? Duyuyor musunuz böyle çevrenizden?
04:03Çevrenizden öyle şeyler duyuyorlar.
04:04İşte para karşılığında ben sana bunu yapsam sen bunu bunu yapar mısın?
04:08İşte ben sana atıyorum ben bu kadar para versem bunu bu kişiye ulaştırır mısın?
04:12Ben sana bunu vereyim ben oraya gidemem ama sen bunu yaparsan bu parayı alırsın.
04:16Orada ekip arkadaşı gibi onları büyülüyorlar.
04:20Daha sonra Telegram ve Discord gibi artık kontrol ve denetimin sanal medyada tamamen sıfıra indirgen diye bir ortam alıyorlar.
04:28İşte orada önce basit görevler veriyorlar.
04:31Burada aslında aidiyet duygusunu pekiştirmiş oluyorlar.
04:34İşte git diyor duvara kes vırlar yaz.
04:37Git diyor işte dediğim gibi bir arkadaşına zorbalık gerçekleştir.
04:41Bunun fotoğrafını al kaydet.
04:43İşte daha sonra bunu yapan çocukları ediyorlar.
04:46Kişisel verileri, bilgileri, kimliklerini de alıyorlar.
04:50Artık tamamen çetelerin bir parçası haline geldiklerinden dolayı bildiğiniz talimat ve görevler gerçekleştiriyor.
04:56Bunu oyunda konuşarak önce konuşarak yakınlık kuruyor. Sonradan mı?
04:59Sonradan onu gel buluşalım. Sanalda böyle arkadaş oluyor. Ondan sonra onun nasıl biri olduğunu bilmediğin için ondan sonra buluşunca bunları yaptığını anlıyorsun.
05:08Eğer akıllıysan bir daha görüşmezsin ama görüşürsen de bu işleri sürükleniyorsun.
05:13Şu anda yüzlerce genç bu çetelerin elinde.
05:15İddianameye yansıyan ifadelerde çocuk tetikçilerinin çok sayıda iş yerine silahlı saldırı düzenlediği hatta cinayetler işletildiği anlatılıyor.
05:23Ve sanal ağlarda hala çocuklar tuzağa çekilmeye devam ediyor.
05:27Ailelerinden kopmuş çocuklar bu noktada ciddi risk altında.
05:31Çete üyeleri bu çocukları tespit edip bunun savunmasız kimsesi yok, ailesinden kopuk güçlü bir arkadaş çevresi edinememiş.
05:40Bizim daha kolay ağımıza düşebilir deyip ne yazık ki hedef haline gelebiliyor bu çocuklar.
05:44Sanal medyada paylaşılan suç içerikleri de çetelerin taktiklerinden biri.
05:49Sanal medyada bu videoları görüp ben de böyle olacağım diyen arkadaşlarınız oluyor mu?
05:53Benim çevremde var öyle yapanlar yani görüyor diyor işte ben de öyle yapacağım.
05:57Burada onu izleyen çocuklar da örnek alıyor.
06:00Oradaki çocuklar nasıl hareket ediyor yani ben de onlar gibi yapsam onun gibi işte havalı olur muyum yoksa onlar gibi olabilir miyim diye.
06:07Yine sıkıntı nerede?
06:08Sanal medya ve dijital ortamın denetimsiz, kontrolsüz yapısı, şiddet içerikli eylemlere aslına bakarsanız ciddi bir imkan tanıması oluyor diyebiliriz.
06:17Peki aileler çocukları sanal ağlarda konuşulanan çetelere karşı nasıl korumalı?
06:22Burada yapılması gereken şey ailenin daha temel kavramları çocuğa vermesi.
06:27Kolay paranın burada önemli olduğunu vurguladık.
06:30Gerçekten paranın kolay değil de emek ve sabırla kazanılması gereken, orada değer katılması gereken bir alan olduğunun vurgulanması.
06:38Çocukta suç olarak addedilebilecek şeylerin nasıl riskli olduğu ve hayatına uzun vadede nasıl etki edebileceğinin anlatılması.
06:46Eğer sosyal medyada karşısına çıkan rol modeller daha çok böyle mafiyetik, suça eğilimli ya da şiddete eğilimli modellerse eğer bunların aslında güzel örnekler olmadığının, kendini ifade etme alanlarının başka yollarla yapılabileceğinin vurgulanması önemli.
07:02Sanal medya ve dijital oyunlarda gençleri zehirleyen ve ağına çeken bu sisteme karşı denetimlerin sıklaştırılması da oldukça önemli.
07:10Sanal medyaya kontrol ve denetim gelmeli, mevcut 2020 yılındaki yasa güncellenmeli, ebeveyn denetimi mutlak suretle olmalı, aileler çocuklarını dijital ortamın zararlı etkilerine terk etmemeli, aynı RITÜK gibi dijital ortamada bir mekanizma gelmelidir.
07:29BTK daha sıkı denetim sağlamalı, sanal devriyeler buralarda özellikle bu tarz ortamlarda yer alarak çocukların karşılaştığı sorunları çözebilmek için hızlı adım atmalı.
07:42Aksi takdirde bu sorun giderek büyüyecek ve milli bir güvenlik sorunu alacaktır.
07:47İzlediğiniz için teşekkür ederim.
Yorumlar